İzmir edebiyat dünyasının vitrini olacak

İzmir Edebiyat Müze Kütüphanesi kapılarını açmaya hazırlanıyor

Kitap dostlarının merakla beklediği “İzmir Edebiyat Müze Kütüphanesi” çok yakında kapılarını açmaya hazırlanıyor. Ocak ayında restorasyon çalışmalarını duyurduğumuz İzmir Edebiyat Müze Kütüphanesi’nin iç dekorasyonu ve bahçe düzeni tamamlandı. Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın Bornova’daki üç katlı ve 13 odalı Tristramp Köşkü’nde açacağı kütüphane Türkiye’nin sekizinci, İzmir’in ilk edebiyat müze kütüphanesi olacak. 

İzmir edebiyat dünyasının vitrini olması hedeflenen müzede yalnızca İzmirli edebiyatçıların değil, bu bölgeye mal olmuş yazar ve şairlerin eserleri de yer alacak. Müzede bir edebiyatçının adını taşıyan tek oda yazar, şair, düşünür, gazeteci, senarist ve eleştirmen Attilâ İlhan’ın adını taşıyacak. Odada Attilâ İlhan Bilim, Sanat ve Kültür Vakfı’ndan gelecek yazara ait kişisel eşyalar, kitaplar ve başka edebiyatçılarla çektirdiği fotoğraflar sergilenecek.

Müze kütüphanede Attilâ İlhan’ın yanı sıra Alev Alatlı, Cahit Külebi, Cevat Şakir Kabaağaçlı, Dinçer Sezgin, Dinçer Sümer, Halit Ziya Uşaklıgil, Homeros, Hüseyin Yurttaş, Muzaffer İzgü, Necati Cumalı, Salah Birsel, Samim Kocagöz, Tarık Dursun K., Neyzen Tevfik, Ömer Seyfettin, Reşat Nuri Güntekin, Suat Taşer, Süreyya Berfe, Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Yorgo Seferis gibi tanınmış yazarların özgeçmişlerini içeren panolar, kullandıkları objeler, eşyalar ve kitapları yer alacak.

Statik değil dinamik ve yaşayan bir müze kütüphane olması hedeflenen mekanda yıl boyunca edebiyat toplantıları, şiir okumaları ve yazar anmalarının gerçekleşmesi, yazı atölyelerinin yapılması planlanıyor. Öte yandan, bir dönem Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bitki Koruma Bölümü’nce 6 binin üzerinde böceğin sergilendiği ve “Böcek Müzesi” olarak kullanılan yapıda, iki oda yine aynı işlevle değerlendirilecek. Bu yapısıyla müze diğer edebiyat müzelerinden de ayrılmış olacak.

Müze yabancılar için de çekim merkezi olacak

Kütüphanede edebiyat kuramı ve estetiğine ilişkin 2 bin 500 dolayında kitap yer alacak. Kütüphaneyi ziyaret edenler koleksiyonda İzmir’le ilgili kitapları, Türk edebiyatının ödüllü kitaplarını, Nobel Edebiyat Ödülü alan kitapları bulabilecek. Kütüphanede ayrıca Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yürütülen Türk Kültür, Sanat ve Edebiyatının Dışa Açılması Projesi (TEDA) kapsamında desteklenen, 60’dan fazla dile çevrilmiş Türkiye ve Türk edebiyatına ilişkin kitaplar da bulunacak. 

Müze kütüphanenin aynı zamanda İzmir’e gelecek yabancı ziyaretçiler için de çekim alanı olması hedefleniyor. Kütüphane Bornova Kent Arşivi Müzesi, Ege Üniversitesi Kağıt ve Kitap Sanatları Müzesi, Ege Üniversitesi Etnoğrafya Müzesi, Arkas Deniz Tarihi Müzesi ile komşu bir konumda. Kütüphane müzede yabancı dillerde yazılmış kitaplar, başka dillerde yayımlanmış Türkçe eserler, çeviri kitaplar da bulunacak.

Akademisyenler, öğrenciler ve kitap dostu olan herkese açık olacak kütüphaneye erişim ücretsiz olacak. Ödünç kitap verilmeyecek olan kütüphane İl Halk Kütüphanesi’ne bağlı olacak.

***

30 Eylül Dünya Çeviri Günü

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, 24 Mayıs 2017 günü aldığı kararla 30 Eylül’ü Uluslararası Çeviri Günü olarak ilan etmiş. Uluslararası Çeviri Günü, ulusları bir araya getirmede, diyaloğu, anlayışı ve işbirliğini kolaylaştırmada, kalkınmaya katkıda bulunmada ve dünya barış ve güvenliğini güçlendirmede önemli bir rol oynayan dil profesyonellerinin çalışmalarına saygı göstermek için bir fırsat olarak değerlendirilmiş.

Çeviri deyince içine her türlü çeviri giriyor kuşkusuz. Ancak bizim konumuz, bu geniş kapsamlı dünyanın emektarları kitap çevirmenleri. Edebiyat dünyasının ünlü romanlarını, şiirlerini, edebi eserlerini bizler için Türkçe’ye çeviren kitap çevirmenleri; bana göre kitap dünyasının vitrininde görülmeyen, belki çok da farkında olmadığımız, oysa dünyaca ünlü yazarların eserlerinin gönlümüzde taht kurmasını sağlayan kişiler. 

Çevirmenlerin çalışma koşullarını iyileştirmek ve haklarını korumak için 2006 yılında Çevirmenler Meslek Birliği (ÇEVBİR) kurulmuş. Çevirmen Savaş Kılıç’ın başkanlığını yaptığı ÇEVBİR’in 470 kayıtlı üyesi bulunuyor. Türkiye genelinde yaklaşık 5 bin kitap çevirmeni olduğu tahmin ediliyor. Kılıç, “Türkçe’ye yapılan çevirilerin sayısı azımsanacak gibi değil. Kültür olarak çeviriye açığız, dünyayı takip etmeye çalışıyoruz. Türkiye’de ayda 600, yılda 7 bin 200 kadar yeni çeviri kitap çıkıyor, her ay da 1200 kadar çeviri kitap tekrar baskı yapıyor” diyor.

***

İzmir Kitaplığı

Gazi’nin İzmir Anıları / Ahmet Gürel / Kent Kitaplığı

Atatürk’ün yaşamına ilişkin araştırmaları, hazırladığı belgeselleri, açtığı fotoğraf sergileriyle tanıdığımız yazar Ahmet Gürel, kitabında Mustafa Kemal Atatürk’ün İzmir’de geçirdiği günleri anlatıyor. Gürel, kitabının önsözünde “İzmir, Gazi’nin sadece kurtuluşun sembolü olarak seçtiği yer değildi. İzmir, aynı zamanda annesini Karşıyaka’nın kutsal topraklarına emanet ettiği yerdi. Aynı zamanda, İzmir’de evlendiği eşi Latife Hanım’ın da memleketiydi” diyor. 

Ahmet Gürel, Atatürk’ün İzmir’e ilk kez geldiği 1905 yılından son gelişi 24 Haziran 1934 yılına kadar geçen 29 yıllık süreçte kente 16 kez konuk olduğunu anlatıyor. Gürel, “Gazi’nin İzmir misafirliğinin 91 günü Uşakizade Köşkü’nde, 38 günü Naim Palas’ta (bugünkü Atatürk Müzesi), üç günü İplikçizade Köşkü’nde, bir günü Kordonboyu’ndaki bir doktorun evinde, iki günü Göztepe’deki Vali Konağı’nda, bir günü Buca Forbes Köşkü’nde ve sekiz gününü de Çeşme’de geçirdi” bilgisini paylaşıyor. Uşakizade Köşkü’nün uzun yıllar müdürlüğünü de yapan Ahmet Gürel’in kitabında çok sayıda gazete, dergi, tez, belgesel, web sayfası ve kitaplardan toplanmış 558 belgeye yer veriliyor.

***

Ben Ne Okudum?

Dört Mevsim Aşk – Yaz / Senem Çınar / Delice Yayınları

“Yaz”, İzmirli yazar Senem Çınar’ın Varyant Yayıncılık’tan Temmuz ayında çıkan “Dört Mevsim Aşk” serisinin ilk romanı.

Öğretmen olan yazar Çınar, eğitim dönemlerinde kurduğu arkadaşlık ve gözlemlediği ilişkilerdeki aşk kavramını sorgulamış, aşkın insan yaşamında nasıl değişikliklere yol açacağını gözlemlemiş.

Yaz günlerinde keyifle ve bir çırpıda okunan bir roman olan “Yaz”, gençler kadar aileler için de önemli mesajlar içeriyor.

Her şeyin hızla kirlendiği şu dönemde, roman özellikle temiz aşk, güven, gerçek sevgi, dostluk ve aile bağlarına dikkat çekiyor.

***

Kısa haber

Kitap fuarsız bir yıl

TÜYAP, 39. Uluslararası İstanbul Kitap Fuarı ve 25. İzmir Kitap Fuarı’nın koronavirüs küresel salgını nedeniyle ileri bir tarihe ertelendiğini açıkladı. Bu yıl 11-18 Nisan 2020’de düzenlenmesi planlanan İzmir Kitap Fuarı küresel salgın nedeniyle 28 Kasım – 6 Aralık 2020 tarihine ertelenmişti. Kültürpark Fuar alanında bu yıl 25. kez gerçekleşecek fuarın onur konuğu Veysel Çolak olacaktı. TÜYAP İzmir Kitap Fuarı’nın web sayfasında 25. İzmir Kitap Fuarı’nın ileri bir tarihe ertelendiği belirtiliyor. İki kez ertelenen fuarın, artan salgın nedeniyle birçok fuar gibi bu yıl düzenlenemeyeceği dile getiriliyor. 

***

Çok satanlar

Suya Yazılan – Fazıl Say – Romancı Yayınları
Hamamname – Murathan Mungan – Metis
Kral Kaybederse – Gülseren Budayıcıoğlu – Remzi
FETÖ’nün Solcuları – Hikmet Çiçek – Kırmızı Kedi Yayınevi
Osman – Ayfer Tunç – Can
Bizi Sürükleyen Nehir – Zülfü Livaneli – Doğan Kitap
Kur’an İncil ve Tevrat’ın Sümer’deki Kökeni – Muazzez İlmiye Çığ – Kaynak Yayınları
Hayır Diyebilme Sanatı – Müthiş Psikoloji – Destek Yayınları
Piri Reis – Handan Gökçek – Yakın
Patates Jazzı – İsahag Uygar Eskiciyan – Sel Yayıncılık

Bu liste Kırmızı Kedi, Pan, Remzi ve Yakın Kitabevi’nin katkılarıyla oluşturuldu.