“Selülozman değil kitap dostu olalım”

İnşaat mühendisi, yazar, kitap dostu Abdullah Bizden, 11 bin kitabını İKÇÜ Kütüphanesi’ne bağışladı

Yaşamı boyunca biriktirdiği kitaplara çocuğu gibi bağlanan kitap dostlarına onlarla vedalaşmak çoğu kez zor gelir. Bağışlanması düşünülen kitapların doğru kişi, kurum ve kuruluşlarla buluşmasında da güçlükler yaşanır. Yaşamını İzmir’de sürdüren İnşaat Yüksek Mühendisi Abdullah Bizden, bu anlamda şansı yaver gidenlerden. Bizden’in zengin kitaplığını, koleksiyonunu İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Kütüphanesi’ne bağış süreci yaşanan ender ve güzel buluşmalardan. 

İnşaat mühendisi, yazar, kitap dostu Abdullah Bizden ile yaşamı boyunca biriktirdiği, bir kısmı ilk basım olan ve nadir bulunan kitaplar arasında yer alan 11 bin kitabını bağışladığı İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Kütüphanesi’nde buluştuk. 60 yıl boyunca derlediği kitaplar bugün kütüphanenin içinde kendi adını taşıyan kitaplıkta, çocukluk yıllarında başlayan okuma merakı, kitap sevdası ve selülozmanlık arasındaki farkı, kitap koleksiyonerliğini, bağış sürecini, bağışçıların endişelerini, kitabın geleceğini konuştuk. 

Kitap dostu mu selülozman mı?

Kitap dostluğunun dereceleri olduğunu söyleyen Abdullah Bizden, kitapseverlerin amacının öncelikle kitap okumak olduğunu belirterek, “İkinci derecede amaç kitap okumaktan çok sahip olmaya dönük. Hatta bu arzu okumayı da ikinci plana atarsa karşımızda kitap toplayıcılarını görüyoruz” diyor. Kitap toplayıcılığını aşırı hale getirince buna Latince’den gelen ve hastalık anlamı veren “bibliyoman”, “bibliyofil” ya da “selülozman” dendiğini paylaşıyor Bizden. “Kağıt selüloz baskı ne varsa onları toplamak biriktirmek ve yığmak anlamında. Selülozmanlık aşamasında çöp evler oluşuyor. Okuma amacı geride kalmış oluyor bu insanlarda. Selülozman değil kitap dostu olmak önemli” diye ekliyor.

Abdullah Bizden, kitap okuma ve sahip olma amacına bilinç ve seçicilik eklendiğinde koleksiyonerlikten söz edilebileceğini dile getiriyor. Bizden, “Burada bir seçim yapılmış, bir ya da birkaç konu belirlenmiş. Hem okuyan hem sahip olmanın zevkini ama kıskançlıktan uzak olarak tadan bir başka aşama bu da. Bir ara ben de selülozmanlığın bir gerisinde hissediyordum, sonra bunu aştığımı fark ettim” görüşünü paylaşıyor. 

Koleksiyoner olmak

Abdullah Bizden, kitap dostluğunun koleksiyonerliğe evrildiği aşamada 1928 yılından sonra Latin harfleriyle yazılmış kitapların ilk basımlarına yönelmiş. Yine nadir kitaplar arasında bulunan Yeditepe Yayınları Koleksiyonu’ndaki 253 kitabı yıllar boyunca sabırla ve büyük emekle toplamış. 

Abdullah Bizden Koleksiyonu’nda Türk edebiyatı, tarih, felsefe, din, coğrafya ve güzel sanatlar olmak üzere 20’nin üzerinde farklı konuda kitaplar bulunuyor. Edebiyat ve kültür dünyasına damga vuran, 1940 – 1980 arasında Yeditepe, Dost, Yenilik ve Çağlayan yayınlarınca yayımlanmış tüm kitapların ilk baskıları da kitaplıkta yer alıyor. İzmir için özel önemi olan Kovan Yayınları ile Hür Efe Yayınları, Necip Fazıl Kısakürek’in sağlığında yayınlanan kitapların tüm baskılarını içeren özel koleksiyon da bulunuyor. Abdullah Bizden’in koleksiyonunun belki de hiç bir yerde kolay kolay bulunmayacak bir başka özelliği daha var. Koleksiyonda sanatçı ve yazar inşaat mühendisleri konusunda, inşaat mühendislerince yazılan meslek dışı edebiyat, sanat ve düşünce kitapları da yer alıyor. 

Bu kitaplar benden sonra ne olacak?

Bugün 72 yaşında olan ve kitaplarını 60 yıllık süreçte önce evinde daha sonra Karşıyaka’daki bürosunda kurduğu kitaplığında bulunduran Abdullah Bizden, “Kitaplığınız sınırlı bir çevrede kalmasın istiyorsanız iki yol var: Birincisi vakıf kurmak, ikincisi bağışlamak” diyor. Bizden, bağışın kendisi için daha uygun olacağına karar vermiş. Kitapları halk kütüphanesinden çok araştırma kütüphanelerine uyan özel kitaplar olduğu için de kendi koşullarına uyacak yerler aramış.

Abdullah Bizden kitapları için bir yer ararken şansı yaver gitmiş ve o sıralar İzmir’de yeni kurulan devlet üniversitesi Katip Çelebi Üniversitesi ile görüşmüş. “Kitaptan anlayan insanlardı ve gelip kitaplığımı görmek istediler” diyor Bizden, o sıra üniversitenin kütüphanesinde 8 bin, kendi kitaplığında ise 10 bini aşkın kitap bulunduğunu anlatıyor. Kütüphane yetkililerinin ilk basım kitapları, nadir kitapları görünce etkilendiğini söyleyen Abdullah Bizden, 2018 yılında üniversiteye kitaplarının yanı sıra özel olarak tasarladığı kitap raflarını da bağışladığını dile getiriyor. 

“Kitaplığa gittiğimde, orada ders çalışan, araştırma yapan öğrencileri, eğitmenleri izlediğimde ne kadar hayırlı bir iş yaptığımı görüyor ve mutlu oluyorum” diyen Abdullah Bizden, nadir kitapları artık internetteki sahafçılardan rahatça bulabildiğini dile getiriyor. Bizden, hala ilk baskı arayışını sürdürdüğünü ve biriktirdiği kitapları yine üniversitedeki koleksiyonuna ekleyeceğini belirtiyor. 

Kitabı gerçekten seven ve bunca değer verdiği kitabı istediği koşullarda bir kuruma bağışlama şansını yakalayan Abdullah Bizden’in kitaplığından ayrılırken, “Darısı bağışçı olmak isteyen tüm kitapseverlerin başına” diyorum. Ekim ayında kaybettiğimiz İzmirli taşlama ustası Mukadder Özakman’ın kısa bir süre sonra kapanacak olan evinde bekleyen kültür mirası kitaplarının, dergilerinin şansının da açık olmasını diliyorum. 

Geçmiş olsun

Yakın dostu Osman Akbaşak, yazımı hazırladığım sırada arayarak Abdullah Bizden’in beyin kanaması geçirdiğini haber verdi. İKÇÜ Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde ameliyat edilen Bizden’in tedavisi yoğun bakımda sürüyor. Şifa bekleyen bu çok değerli kitap dostuna “geçmiş olsun” diyorum. Kısa sürede iyileşip sevdikleriyle, sevenleriyle ve sevdalısı olduğu kitaplarıyla yeniden buluşmasını diliyorum.

***

Gülten Akın Sempozyumu

İzmir Büyükşehir Belediyesi şair Gülten Akını düzenlenecek bir sempozyum ve sergi ile anacak. “İncelikler Tarihi Gülten Akın” adını taşıyan sempozyum İzmir Tarihi Havagazı Fabrikası’nda 13 – 14 Mart 2020 tarihinde gerçekleşecek. Akademisyen, eleştirmen, çevirmen ve şairlerin katılımıyla yapılacak sempozyum, şairin edebiyat tarihindeki öncü rolünü ortaya koymayı amaçlıyor. Sempozyum 13 Mart Cuma günü saat 13.00’te başlayacak. Sempozyumun yanı sıra düzenlenecek “İncelikler Tarihi Koleksiyonu” sergisi ise aynı gün saat 11. 00’de Portekiz Sinagogu’nda ziyarete açılacak. Sergi 27 Mart 2020 tarihine kadar gezilebilecek. 

***

Ünal Ersözlü’nün imza günü Yakın Kitabevi’nde

Gazeteci, şair, yazar Ünal Ersözlü, 14 Mart 2020 Cumartesi günü Yakın Kitabevi’nde düzenlenecek imza gününde okurlarıyla buluşacak. Ersözlü, 15.00 – 18.00 saatleri arasında “Yeryüzü Misafiri” kitabını ve yayımlanmış diğer kitaplarını imzalayacak, okurlarıyla söyleşecek. Ersözlü Karakarga Yayınları’nca yayımlanan onuncu kitabında, “Ey insan. Misafirsin. Kıymetini bil zamanının, her şeyin. Çok sev, âşık ol; öğren okumayı kâinat kitabını” mesajını veriyor. Ünal Ersözlü, bu kitabında yeryüzünde bir misafir olan insanı kendine dönmeye çağırıyor.

***

Nazilli’de Kültür Sanat Festivali

Nazilli Belediyesi’nin bu yıl 11. kez düzenlediği Kültür Sanat ve Edebiyat Festivali sürüyor. Mehmet Yüzügüler Kültür Merkezi Tiyatro Salonu’nda yapılacak etkinliklere bu yıl Hüseyin Yurttaş, Kemal Arı, Tahsin Şimşek, Ümit Zileli, Abdullah Kırkık, Zekeriye Işıklı, Aret Vartanyan, Etem Oruç, Enver Aysever, Dilşen İnce Erdoğan, Ercan Kesel, Metin Hara, A. Nasuh Mahruki, Kerim Özbekler, Şerife Tekin, Ramazan Kurtoğlu, Sabih Kanadoğlu, Hidayet Karakuş, Ali Lider, Osman Altuğ ve Sinan Meydan konuşmacı olarak katılıyor. Festival 15 Mart 2020 Pazar gününe kadar sürecek. 

***

Çiğli Söyleşileri: Günümüzde Öğretmen Yetiştirme

Çiğli Belediyesi, Yeni Kuşak Köy Enstitüleri Derneği Karşıyaka Şubesi ortaklığında “Köy Enstitülerinden Öğretmen Okullarına – Günümüzde Öğretmen Yetiştirme” konulu söyleşi düzenlenecek. 16 Mart 2020 Pazartesi günü saat 17.30’da gerçekleşecek söyleşinin konukları Bilsen Başaran, Mevlüt Kaplan, Emin Öztürk ve Prof. Dr. Kemal Kocabay olacak. Söyleşi Çiğli Belediyesi Fakir Baykurt Salonu’nda düzenlenecek. 

***

Mine Kırıkkanat’ın imza günü Kırmızı Kedi’de

Gazeteci yazar Mine Kırıkkanat’ın imza günü 21 Mart 2020 Cumartesi günü Kırmızı Kedi Alsancak Mağaza’da gerçekleştirilecek. Yazarın okurlarla söyleşi ve imzası saat 15.00’te başlayacak. Kırıkkanat son kitabı “Bir gün, Gece”nin yanı sıra “Adnan’ın Tek Taşı”, “Paris”, “Madrid”, “New York – Amerikan Rüyasının Başkenti”, “Hiç Kimse”, “Canımı Yakma”, “Destina”, “Büyümek İstemiyorum”, “Sinek Sarayı”, “Gülün Öteki Adı”, “Bir Hıristiyan Masalı” kitaplarını da imzalayacak. (Kırmızı Kedi Kitabevi:Kültür Mahallesi Şevket Özçelik Sokak No:16/1A Alsancak – Konak/İzmir)

***

Yeni çıktı

Tiyatroya Bir Bilet / Gürol Tonbul / Yakın Kitabevi

Oyuncu, yönetmen, yazar ve eğitmen Gürol Tonbul’un ikinci kitabı “Tiyatroya Bir Bilet” Yakın Kitabevi’nden yayımlandı. Tonbul, “İyi ki Tiyatro Var”ın ardından yayımladığı kitabında, tiyatroyla çıktığı yolculuğunda yaşadıklarını kaleme almış. Kitabıyla tiyatro dünyasının tüm paydaşlarını buluşturmayı amaçladığını belirten Gürol Tombul, “İki kitabın da yola çıkış öyküsü aynı aslında. Anı, oyun ve düşlerle örülü, deneme tadında küçük bilgilerle – meraklısına – tiyatro notları aktarmak… İnsanı anlamaya çalışmak… Hem tiyatroseveri, tiyatro yaparı hem de tiyatro seyrederi ortak bir hazda buluşturmak istiyorum” diyor.

***

Ben ne okudum?

20. Yüzyıl Türkiye ve Dünya Tarihi / İbrahim Arslan / İthaki Yayınları – 2015

Dünya tarihiyle ilgili olayların hızına yetişmek, birbiriyle ilintili olayları anımsamak, neden – sonuç ilişkisi kurabilmek için çoğu kez ciltlerce kitabı karıştırmak zorunda kalabilirsiniz. Tarih Öğretmeni İbrahim Arslan’ın Uluslararası Bakalorya Programı’na (IB) uygun olarak hazırlanan “20. Yüzyıl Türkiye ve Dünya Tarihi” kitabı bugün hem dünyada hem ülkemizde yaşanan ekonomik ve politik olayların kökenlerine hızlı bir bakış atmamızı sağlıyor. Olaylar arasında hızlı ve doğru bağlantı kurabilmemize destek veren kitap, Sanayi Devrimi’nden başlayarak “İkinci Dünya Savaşı”, “Soğuk Savaş Dönemi”, “Yumuşama Dönemi”, “Küreselleşen Dünya” başlıkları altında Türk ve dünya tarihinde yaşanan satır başlarına dikkat çekiyor. 

***

Çok satanlar

Sarmal – Murat Ağırel – Kırmızı Kedi
Leylan – Selahattin Demirtaş – Dipnot
Hiçlikten Gelen Güç – Tuğçe Işınsu – Feniks
Üretme Tüket – Ali Ekber Yıldırım – Sia
Son Av – Jean Christoph Grange – Doğan Kitap
Bunu Herkes Bilir – Emrah Safa Gürkan – Kronik
Beni Kör Kuyularda – Hasan Ali Toptaş – Everest
Yeryüzü Misafiri – Ünal Ersözlü – Kara Karga Yayınları
Her Yerde Kan Var – Ayşe Kulin – Everest
Mesih – Tanrıyı Kıyamete Zorlamak – Mete Yarar/Ceyhan Bozkurt – Destek

Bu liste Duvar Kitabevi, Kırmızı Kedi, Pan Kitabevi, Remzi ve Yakın Kitabevi’nin katkılarıyla hazırlanmıştır. 

Yazar Saadet Erciyas’ın önceki “Kitap Dostu” yazıları:

590 kez okundu.